qurşaq

qurşaq
is.
1. Beli sıx tutmaq üçün ona sarılan uzun və dar parça; belbağı. Qurşaq da, bilirsən ki, on arşın gərək olsun. . M. Ə. S.. Məhəmmədhəsən əlini eşşəkçinin qurşağına salıb çəkə-çəkə aparırdı. C. M.. Hacı Salman çubuğunu qurşağına sancdı, konka sürənin yerinə çıxdı. M. S. O.. // Sarğı, ip və s. Göndərilən kitablar başıbağlı qalıb, kəsilmir və ruznamələr qurşaqdan çıxmır. F. Köçərli .
2. Bel. Qurşağından yapışmaq. Qurşağa qədər suya batmaq. Qurşağa qədər palçıq vardır. Bədəni hər gün qurşağa qədər soyuq su ilə yumaq xeyirlidir. – Burada yaz zamanı qurşağa qədər ot olur. İ. Ə..
3. xüs. Bir şeyin belini dövrələmək üçün metaldan və s. dən qayrılmış kəmər; çənbər. Çəlləyin qurşağı. Binanın qurşağı.
4. coğr. Yer kürəsi səthinin iki meridian arasındakı hissəsi. Bütün Yer kürəsi meridianlarla 24 qurşağa, ya zonaya bölünür. – Avropa, demək olar ki, tamamilə mülayim qurşaqda yerləşən yeganə qitədir. «Qitələr coğrafiyası». // Ölkə ərazisinin, hər hansı bir əlamətinə görə, müəyyən bir qismini təşkil edən hissəsi. – Hündürlüyü 1000 mdən artıq olan relyef ünsürləri dağ qurşağını təşkil edir. . <Miçurin> şaftalı kimi dadlı, zərif ətirli bir meyvə bitkisini Rusiyanın orta qurşaqlarında yetişdirmək istəyirdi. M. Axundov.
◊ Qurşağa çıxmaq – həddi aşmaq (bir şeyin çoxluğunu, bolluğunu bildirir). Qar qurşağa çıxırdı. – Söz uzansa həcv çıxar qurşağa; Sözün dalın çox uzatma, hayıfsan! A. Ə.. Bu minval ilə yeddi gün keçdi. Bu yeddi günün ərzində plov qurşağa çıxdı. . Ə. H.. Qurşağının altını bərkitmək zar. – qarnını doydurmaq, yemək. <Cahangir bəy:> . . Xəlil, sən də gəl otur, qurşağının altını bərkit, balam! N. V.. Qurşaq tutmaq (yapışmaq) – güləşmək.

Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti. 2009.

Игры ⚽ Нужно сделать НИР?

Look at other dictionaries:

  • qursaq — is. 1. Gövşəyən heyvanların və quşların birinci mədəsi. // Ümumiyyətlə, mədə. Qursağı boş – ac. 2. İçinə sucuq və s. doldurmaq üçün nazik, quru bağırsaq. // Dəf, baraban və s. üzünə çəkilən nazik dəri. ◊ Qursağı daralmaq – 1) yeməməkdən arıqlamaq …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • qurşaqlanmaq — 1. qayıd. Belinə qurşaq bağlamaq. 2. məch. Qurşaq bağlanmaq, qurşaq geydirilmək, qurşaq keçirilmək, qurşaq vurulmaq, çənbərlənmək. 3. məc. dan. Bir işə hazırlanmaq, bir işə başlanmaq, . . . qəsdində olmaq …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • qurşaqlı — sif. 1. Belində qurşaq olan, belinə qurşaq bağlamış. Qurşaqlı qoca. 2. Qurşaq vurulmuş, qurşaq keçirilmiş; çənbərli. Qurşaqlı çəllək. – Bir yandan da gurultu ilə dükanların dəmir qurşaqlı qapıları bağlanırdı. Ə. Ə …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • qurşaqlamaq — f. 1. Qurşaqla bağlamaq, qurşaq geydirmək, qurşaq keçirmək, qurşaq vurmaq, çənbərləmək. 2. Birinin qurşağından yapışmaq (güləşmə üsulu) …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • çənbər — is. <fars.> 1. Çəllək və s. nin dövrəsinə keçirilən dəmir və s. materialdan qurşaq. Çəlləyin çənbəri. Dəmir çənbər. 2. Dəf və bu kimi şeylərin dairəsi; sağanaq. Dəfin çənbəri. 3. Keçmişdə: suya və ya neftə yaxşı batmaqdan ötrü dolun… …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • küştü — is. <fars.> 1. köhn. Güləşmə, qurşaq yapışma. Qara pəhləvan gəlib ərəb pəhləvana əl verdi. Onda ara açıldı, küştü başlandı. «Koroğlu». Meydan sulandı, süpürüldü, küştü başlandı. (Nağıl). Küştü tutmaq – güləşmək, qurşaq yapışmaq. . . Meydana …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • kəmər — 1. is. <fars.> 1. Bax qayış 1 ci mənada. Kəməri qırılmaq. Təzə kəmər almaq. Belinə kəmər bağlamaq. // Paltar, palto və s. də belə sarınan uzun ensiz parça; belbağı. Paltonun kəməri. Paltarın kəmərini açmaq. Kəmər yeri – kəmər bağlanan yer;… …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • qurşaqlanmış — f. sif. Qurşaq çəkilmiş, qurşaq keçirilmiş, çənbərlənmiş. Qurşaqlanmış çəllək …   Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

  • küşd — I (Quba) bel. – Kəməri küşdivə keçir II küşdiyə girməg: (Şamaxı) güləşmək, qurşaq tutmaq. – Həmidnən Həsən küşdiyə girdi …   Azərbaycan dilinin dialektoloji lüğəti

  • netağ — (Quba) qurşaq. – Quca kişilər həmişə belinə netağ bağlallar …   Azərbaycan dilinin dialektoloji lüğəti

Share the article and excerpts

Direct link
Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”